Tijdelijke Voorziening CABR

Het Centraal Archief Bijzondere Rechtspleging (CABR) is een verzameling van archieven van verschillende organisaties die werkzaam waren op het terrein van de bijzondere rechtspleging in de jaren 1944-1952. Het papieren CABR is 3,8 kilometer lang en wordt bewaard en beheerd bij het Nationaal Archief in Den Haag

Het gaat met name om scans van dossiers van personen die voor een rechtbank zijn verschenen. De zaken van deze personen zijn behandeld door een van de Bijzondere Gerechtshoven, de Tribunalen en/of de Bijzondere Raad van Cassatie. In de komende jaren worden de scans door het Nationaal Archief aangevuld met nieuw gedigitaliseerde dossiers.

De digitale dossiers in de Tijdelijke Voorziening zijn integraal te doorzoeken, bijvoorbeeld op begrip, locatie of naam. Zo kun je ook zoeken naar joodse onderduikers en verzetsdeelnemers die het slachtoffer zijn geworden van verraad.

De beveiligde computers zijn bedoeld voor mensen met een onderzoeksbelang. Dat kan een persoonlijk onderzoeksbelang zijn, bijvoorbeeld als je een nakomeling bent en familieonderzoek wilt doen.

Wil je wetenschappelijk onderzoek doen in het CABR, dan dien je eerst een onderzoeksopzet in te leveren, lees meer.

Op de beveiligde computer kun je alleen de digitale versie van het CABR en de website van het Nationaal Archief bekijken.

De papieren dossiers van het CABR zijn alleen in te zien bij het Nationaal Archief in Den Haag. Daarin kunnen wij geen uitzonderingen maken. Op dit moment is ongeveer een derde van het archief gedigitaliseerd en digitaal doorzoekbaar via de tijdelijke voorziening. Op www.oorlogvoorderechter.nl kun je per onderzochte persoon zien of de dossiers -of een gedeelte daarvan- al is gedigitaliseerd.

Vanwege privacywetgeving zijn er extra regels voor het volledig doorzoeken van de digitale CABR-dossiers. Zo mogen er geen foto’s gemaakt worden van de documenten. Een telefoon of camera mag daarom niet mee de studiezaal in. En prints maken van de scans is niet mogelijk. Je kunt wel aantekeningen maken op een laptop of met potlood en papier.

Bij het Zeeuws Archief kun je 1 persoon extra meenemen. Geef tijdens je reservering aan dat je een bezoeker meeneemt. Beiden moeten een identiteitsbewijs meenemen.

Dat is niet nodig. Voorwaarde voor inzage is dat je een onderzoeksbelang hebt, dat kan zijn vanwege familieonderzoek, wetenschappelijk onderzoek of journalistiek onderzoek. Je kunt dat aangeven tijdens je bezoek. Heb je een wetenschappelijk onderzoeksbelang? Geef dat dan al bij de reservering aan. De aanvraag wordt beoordeeld en je ontvangt zo snel mogelijk reactie of de reservering door kan gaan.

Niet alle personen in de namenlijst (index) op de website Oorlog voor de Rechter zijn verdacht of beschuldigd geweest. De index is gebaseerd op het kaartsysteem van de bijzondere rechtspleging. Hier zitten ook kaarten tussen van personen die geen verdachte waren, of beschuldigd zijn, maar toch in het kaartsysteem zijn beland, omdat ze als slachtoffer, verzetsdeelnemer of getuige betrokken waren bij een zaak.

Nog niet alles is gedigitaliseerd. Nog tot in 2027 wordt hier door het Nationaal Archief aan gewerkt. Op dit moment kun je zoeken in ongeveer een derde van de ruim 30 miljoen pagina’s.

Zoekgidsen WOII: Zoeken – Zeeuws Archief
Informatiepagina: 80 jaar bevrijding Zeeland – Zeeuws Archief
Om in de archieftoegangen een overzicht te krijgen moet je zoektermen invullen: WOII of Tweede Wereldoorlog. Bijvoorbeeld: Zoek in alles – Zeeuws Archief

Dat is per persoon en per onderzoek verschillend. We denken graag mee en kunnen verwijzen naar bronnen binnen of buiten het Zeeuws Archief.

• Een plek reserveren is verplicht. Het inzien van de CABR scans kan op woensdag en donderdag. Per dag worden twee tijdvakken aangeboden: 10:00-12:30 uur en 13:30-16:00 uur. Het is mogelijk om maximaal een maand vooruit te plannen.
• Meld je aan bij de receptie bij binnenkomst. De studiezaal van het Zeeuws Archief is op vertoon van een bezoekerspas toegankelijk. Neem je identiteitsbewijs mee om een bezoekerspas te laten maken. Heb je al een bezoekerspas? Neem alsnog uw identiteitsbewijs en uw bezoekerspas mee.
• Jas, tas, telefoons en camera’s berg je op in een kluisje. Een laptop met webcamblocker, notitieblok en potlood mogen wel mee de studiezaal in.
• Voordat je de scans mag inzien dien je een inzagebesluit in te vullen waarin je verklaart rekening te houden met de AVG en aangeeft welk onderzoeksdoel je hebt.
• Hierna krijg je een korte uitleg en mag je plaats nemen achter de computer. Naast de computer ligt een handleiding over het zoeken binnen het digitale CABR. Het Klantcontactcentrum van het Nationaal Archief is bereikbaar voor inhoudelijke vragen.
• Wij raden je aan om een eigen laptop mee te nemen. Via je eigen laptop kan je chatten met het Klantcontactcentrum, internetten of notities maken. Wij hebben webcamblockers.
• Ben je klaar of is het tijdvak afgelopen, meld je dan af bij de balie.

De volgende (vrijwilligers)organisaties zijn betrokken bij de nazorg en opvang van naoorlogse generaties:

• Stichting Werkgroep Herkenning geeft advies en informatie aan kinderen, kleinkinderen en familieleden van (vermeende) collaborateurs en (klein-)kinderen van Duitse militairen.
• Joods Maatschappelijk Werk (JMW) biedt advies en hulp aan iedereen die een Joodse achtergrond heeft. Met ‘Joodse achtergrond’ bedoelt Joods Maatschappelijk Werk iedereen die een Joodse vader, moeder of grootouder heeft en hun eventuele niet-Joodse partner.
• Het Contactpunt Naoorlogse Generaties van ARQ Nationaal Psychotrauma Centrum kan u helpen met het vinden van de juiste hulp. Bijvoorbeeld financiële regelingen, therapeutenlijsten, lotgenotencontact of meer gespecialiseerde zorg.
• Het COVVS (Centraal Orgaan Voormalig Verzet en Slachtoffers) is een koepelorganisatie waarin onder andere de vriendenkringen van de voormalige concentratiekampen in Europa vertegenwoordigd zijn. Via deze organisatie kunnen deze vriendenkringen informatie, advies en hulp voor hun achterban krijgen. Voor meer informatie, mail naar A.Sawyer@st4045.nl.

Heeft u vooral behoefte aan een luisterend oor, of wilt u even uw verhaal kwijt? Dan kunt u 24/7 terecht bij de Luisterlijn. Getrainde vrijwilligers voeren een gesprek met u van mens tot mens. De vrijwilligers zijn geen hulpverleners of deskundigen, maar betrokken mensen die een luisterend oor willen bieden. De Luisterlijn biedt volledig anonieme ondersteuning.