Ambachtsheerlijkheden waren bestuurseenheden op het platteland. Ze dateren uit de middeleeuwen en behoren daarmee tot de oudste vormen van bestuur in Zeeland. De archieven van verschillende ambachtsheerlijkheden worden gedigitaliseerd.
In Zeeland was de invloed van de ambachtsheren op de maatschappij groot. De stand van de Zeeuwse adel viel samen met de klasse van de ambachtsheren; de heerlijkheden waren bijna allemaal in het bezit van edelen. De ambachtsheren hadden dus veel macht op het platteland van de Zeeuwse eilanden.
Het Zeeuws Archief heeft een aantal archieven van heerlijkheden gedigitaliseerd. De scans komen in de tweede helft van 2026 beschikbaar via de archiefinventarissen.
Schouwen-Duiveland
- Ambachtsheerlijkheid Vierbannen van Duiveland, 1387-1951
- Ambachtsheerlijkheid Elkerzee, 1598-1882
- Ambachtsheerlijkheid Noordgouwe, (1582) 1671-1824
- Ambachtsheerlijkheid Renesse en Slot Moermond, 1707-1952 (1984)
- Ambachtsheerlijkheid Botland, (1475) 1566-1749
- Ambachtsheerlijkheden Oosterland, Sirjansland en Oosterstein, 1559-2003
- Ambachtsheerlijkheid Westenschouwen, 1754-1933 (1940)
- Ambachtsheerlijkheid Bruinisse, 1387-1902
Tholen
- Ambachtsheerlijkheid Sint Annaland, 1432-1875
- Ambachtsheerlijkheid Sint Philipsland, (1310) 1644-1942
Zuid-Beveland
- Ambachtsheerlijkheid ‘s-Heer Arendskerke, 1634-1875
- Ambachtsheerlijkheid Kruiningen, 1645-1980
Noord-Beveland
- Ambachtsheerlijkheid Kampensnieuwland, 1666-1877
- Ambachtsheerlijkheid Wissenkerke en Geersdijk, 1694-1877
- Ambachtsheerlijkheid Kats, 1662-1944 (1966)
Walcheren
- Ambachtsheerlijkheid Hoogelande, 1611-1990
- Ambachtsheerlijkheid Aagtekerke, 1619-1821
- Ambachtsheerlijkheid Nieuwland, 1644-1879
- Ambachtsheerlijkheid Duinbeek, 1350-1874
- Ambachtsheerlijkheid Popkensburg en St. Laurens, 1610-1876
- Ambachtsheerlijkheden Buttinge en Zandvoort, 1523-1887
- Ambachtsheerlijkheid Heren van Veere, 1359-1590
- Ambachtsheerlijkheid Serooskerke (Walcheren), 1757-1916
- Ambachtsheerlijkheid Ritthem, 1764-1968