Wat is archief?

Wat is archief? Een paar basisbegrippen die helpen bij het doen van onderzoek.

Bronnen

Het Zeeuws Archief bewaart en beheert bronnen over de Zeeuwse geschiedenis. Deze bronnen bestaan uit archieven, collecties en naslagwerken/literatuur.

Archief of collectie?

Een archief is gevormd door een archiefvormer, terwijl een collectie bijeen is gebracht. Een ander woord voor collectie is verzameling.

Voorbeeld Het Koninklijk Zeeuwsch Genootschap der Wetenschap (KZGW) bezit een archief, dat sinds de oprichting in 1769 in omvang groeit met notulen, correspondentie en andere stukken. Het KZGW bezit ook collecties, waaronder de beeldatlas Zelandia Illustrata. Zowel het archief als de beeldatlas wordt door het Zeeuws Archief beheerd en beschikbaar gesteld aan het publiek.

Inventaris of catalogus?

Een inventaris bevat de inhoud van een archief en bestaat uit meerdere inventarisnummers met beschrijvingen. Een catalogus bevat de inhoud van een collectie of bibliotheek. Een inventaris verschilt van een catalogus doordat deze hiërarchisch is opgebouwd. Daardoor kan je zien hoe het archief gevormd is en wordt de context van de stukken in het archief duidelijk.

Toegang en nadere toegang

Inventaris en catalogus worden beide een toegang genoemd. Wanneer gegevens uit een archief of collectie verder toegankelijk zijn gemaakt, bijvoorbeeld door middel van een index met alle persoonsnamen die erin voorkomen, dan worden deze gepresenteerd in een nadere toegang, afgekort tot NADT.

Gids

Het Zeeuws Archief heeft soms samengestelde toegangen gemaakt, bestaande uit diverse archieven en collecties. Zo’n samengestelde toegang heet een gids.

Meer uitleg basisbegrippen

De betekenis van ‘Archief’ is volgens het Woordenboek der Nederlandse Taal (WNT):  “De verzameling van geschreven stukken, oorkonden, akten, bescheiden enz., tot het bestuur van staat, gewest of gemeente, tot eene instelling of vereeniging, tot den werkkring van een openbaar ambtenaar, of tot een geslacht behoorende, waaruit de geschiedenis van datgene, waartoe zij behooren, kan worden gekend.”

Zeeuws Archief

Het Zeeuws Archief is het regionaal historisch centrum (RHC) van Zeeland en is opgericht in 1999 na het samengaan van het Rijksarchief in Zeeland en de gemeentearchieven van Middelburg en Veere. Sindsdien is de samenwerking uitgebreid met de provincie Zeeland, de gemeente Kapelle en het waterschap Scheldestromen. Lees meer over Zeeuws Archief