Foto-expositie Reis langs de Surinamerivier

In Suriname zijn nog veel tastbare herinneringen aan het koloniale verleden. Fotograaf Jan Koeman maakte reizen door Suriname en legde het heden en de herinneringen aan het verleden vast op de gevoelige plaat. In het kader van de herdenking van 150 jaar afschaffing slavernij op 1 juli 2013 stelde Jan Koeman een foto-expositie samen: 'Reis langs de Surinamerivier – ontmoeting met heden en verleden’. De expositie is te zien in het Zeeuws Archief tot en met 11 oktober 2013.

Op 1 juli 2013 herdenken we dat het 150 jaar geleden is dat Nederland de slavernij afschafte. In Zeeland wordt hieraan aandacht besteed met een herdenkingsplechtigheid bij het slavernijmonument op de Balans in Middelburg. In het kader van de herdenkingsactiviteiten is vanaf 24 juni in het archiefcafé de expositie ‘Reis langs de Surinamerivier – ontmoeting met heden en verleden’ te zien met foto’s van de Zeeuwse fotograaf Jan Koeman uit Kloetinge.

Foto Jan Koeman - Suriname, Fort Zeelandia met standbeeld Koningin Wilhelmina



Suriname en Zeeland

De band tussen Suriname en Zeeland is al eeuwen oud. Tijdens de Eerste Engelse Oorlog (1652-1654) verloor de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden haar kolonie in Brazilië aan Portugal. Daarmee was de lucratieve handel in suiker in gevaar was gebracht. Een aantal Walcherse kooplieden zocht samen met het provinciaal bestuur naar alternatieven. De gedachten gingen uit naar een Walcherse West-Indische Compagnie met bezittingen overzee. In 1665 brak de Tweede Engelse Oorlog uit. Kapitein Abraham Crijnsens kreeg de opdracht zoveel mogelijk schade toe te brengen aan de Engelse bezittingen in West-Indië. In december 1666 vertrok de kapitein van de Zeeuwse Admiraliteit met zeven schepen, bemand met zo’n 700 zeelieden en soldaten om zijn opdracht uit te voeren. Op 25 februari 1667 veroverde Crijnsens het Engelse Fort Willoughby aan de Surinamerivier. Het fort werd omgedoopt tot Fort Zeelandia. Op 6 maart gaven de Engelsen de hele kolonie over. Het jaar daarop heroverden de Engelsen het fort maar Crijnsens won het weer terug. Tijdens de Vrede van Breda in 1668 kreeg de Republiek Suriname toegewezen.

Foto Jan Koeman - Suriname, door de Zeeuwen aangelegde afwateringssluis en een suikerpan



Een Zeeuwse kolonie

Zeeuwse kooplieden stonden klaar om plantages overzee te gaan ontwikkelen en te exploiteren. Veel Zeeuwen vertrokken naar Suriname om daar een nieuw bestaan op te bouwen. Na verschillende tegenslagen verloren de Zeeuwse kooplieden echter hun interesse in Suriname. Het provinciaal bestuur van Zeeland probeerde de kolonie te verkopen. Dat lukte pas na 16 jaar. De kolonie Suriname kwam in 1683 in beheer van de Sociëteit van Suriname, een koloniale onderneming gevormd door de stad Amsterdam, de West-Indische Compagnie en een rijke particulier. Het land bleef tot 1975 onder Nederlands bestuur.

Foto Jan Koeman- Suriname, Marronjongens in een korjaal aan de oever van de Surinamerivier



Reis langs de Surinamerivier – ontmoeting met heden en verleden

Op 1 juli 1863 werd in Suriname de slavernij afgeschaft. Een belangrijke gebeurtenis in het verleden waarbij in het heden jaarlijks wordt stilgestaan met herdenkingsplechtigheden en de viering van Keti Koti, de Dag der Vrijheden.
In Suriname zijn nog veel herinneringen aan het koloniale verleden zichtbaar. Fotograaf Jan Koeman reisde langs de Surinamerivier en legde deze herinneringen met zijn camera vast. Hij volgde de Surinamerivier vanaf de kust stroomopwaarts en laat in zijn werk onder meer zien hoe de Marrons, de naam voor slaven die indertijd het binnenland in vluchtten, nu leven. In de expositie brengt Jan Koeman ook enkele bouwkundige objecten uit de Zeeuwse periode in beeld, zoals Fort Zeelandia en de uitwateringssluisjes die door de Zeeuwen werden aangelegd.

Foto Jan Koeman - Suriname, Marronvrouwen op visvangst in de Surinamerivier



De fotograaf en Suriname

Jan Koeman studeerde Tropische Landbouw in Deventer en werkte in 1976 als een van de eerste Nederlandse stagiaires in de oliepalmteelt bij Landbouwmaatschappij Victoria in het district Brokopondo. Hij raakte geboeid door het land en bezocht Suriname daarna nog vele malen. De foto’s in deze expositie zijn gemaakt tijdens bezoeken tussen 2004 en 2013. Jan Koeman levert ook regelmatig een fotografische bijdrage aan de Suriname Jaarkalender. In het dagelijks leven werkt Jan Koeman als productmanager bij de Coöperatie Zeeuwse Vlegel te Goes en als freelance fotograaf. Op zijn website is meer fotografisch werk te zien.

Foto’s: Copyright Jan Koeman, Kloetinge

Bookmark and Share

Catalogus expositie Reis langs de Surinamerivier

Klik op de foto om de catalogus te bekijken. Foto Jan Koeman - Suriname, Brokopondo stuwmeer